Sao vàng hạ thổ(Sao hoàng hạ thổ)

Phương pháp đảo đều dược liệu trên chảo nóng tới khi bề mặt ngả màu vàng thơm rồi úp ngay xuống nền đất sạch (hoặc khay gốm lót vải sạch) cho nguội để cân bằng âm dương.
Cửu chưng cửu sái(Cửu chưng cửu sái (Chín lần đồ, chín lần phơi))

Kỹ thuật bào chế công phu gồm nhiều chu kỳ đồ chín cách thuỷ (chưng) với phụ liệu rồi đem phơi nắng và phơi sương (sái) lặp lại nhằm chuyển hoá hoạt chất và giảm tác dụng phụ.
Chích mật ong(Mật chích)

Phương pháp trộn ủ dược liệu với mật ong đã luyện loãng cho thấm đều rồi sao nhỏ lửa tới khi cầm không dính tay, nhằm tăng sức bổ trung ích khí và nhuận phế dịu ho.
Chích gừng(Khương chích)

Kỹ thuật tẩm dược liệu với dịch ép gừng tươi pha ấm cho ngấm rồi đem sao khô nhằm chế ngự tính hàn lạnh, khử tính ngứa kích ứng và tăng tác dụng ấm vị cầm nôn.
Chích muối(Diêm chích)

Phương pháp tẩm dược liệu với nước muối ăn tinh khiết pha loãng khoảng 2% rồi sao khô nhỏ lửa để dẫn tác dụng của thuốc đi xuống tạng Thận và hạ tiêu.
Thuỷ phi(Thuỷ phi pháp)

Kỹ thuật nghiền mịn dược liệu khoáng vật hoặc vỏ sò ốc trong môi trường ngập nước để thu lấy lớp bột lơ lửng siêu mịn và tránh sinh nhiệt gây biến chất.
Sao đen (Sao tồn tính)(Sao thán tồn tính)

Phương pháp sao dược liệu ở nhiệt độ cao hơn sao vàng cho tới khi lớp ngoài cháy đen thành than mỏng nhưng bẻ bên trong vẫn còn màu nâu vàng và giữ được dược tính gốc ('tồn tính').
Hãm trà (Pha hãm)(Phào chế / Đại trà ẩm)

Cách dùng nước sôi 85-98 độ C ủ kín dược liệu mỏng xốp (hoa, lá, nụ, lát thái mỏng) trong ấm sứ hoặc bình giữ nhiệt từ 7-20 phút thay vì đun sắc lâu trên bếp.
Sắc thuốc hai nước(Tiễn dược pháp)

Quy trình chiết xuất thang thuốc Đông y chuẩn bằng cách đun hai lần nước riêng biệt rồi hoà chung hai dịch chiết lại chia uống trong ngày để thu trọn vẹn hoạt chất.
Tứ khí (Hàn, Lương, Ôn, Nhiệt)(Tứ khí / Tứ tính)

Bốn mức độ phản ứng hàn - nhiệt mà dược liệu tạo ra đối với cơ thể con người gồm Lạnh (Hàn), Mát (Lương), Ấm (Ôn), Nóng (Nhiệt) cùng nhóm trung tính là Tính Bình.
Ngũ vị (Tân, Cam, Toan, Khổ, Hàm)(Ngũ vị dược tính)

Năm vị cơ bản của dược liệu phản ánh thành phần hoá học và hướng tác dụng sinh học gồm Cay (Tân), Ngọt (Cam), Chua (Toan), Đắng (Khổ) và Mặn (Hàm), kèm vị Đạm (nhạt) và Sáp (chát).
Thăng, Giáng, Phù, Trầm(Thăng Giáng Phù Trầm)

Bốn xu hướng vận động của dược lực trong cơ thể: Thăng (đi lên thượng tiêu), Giáng (đi xuống hạ tiêu), Phù (phát tán ra ngoài biểu) và Trầm (lắng sâu vào lý nội tạng).
Quy kinh(Quy kinh dược vật)

Khái niệm chỉ sự định hướng tác động chọn lọc của một vị thuốc vào một hoặc một vài hệ tạng phủ - kinh lạc cụ thể trong mười hai chính kinh của cơ thể.
Quân, Thần, Tá, Sứ(Quân Thần Tá Sứ)

Nguyên tắc tổ chức cấu trúc một bài thuốc Đông y hoàn chỉnh gồm 4 vai trò phân công chặt chẽ: vị chủ lực (Quân), vị hỗ trợ tăng lực (Thần), vị kiềm chế phụ trợ (Tá) và vị dẫn đường điều hoà (Sứ).
Tương tu(Thất tình - Tương tu)

Sự phối hợp hai vị dược liệu có tính vị và công năng tương đồng nhau để tạo hiệu quả cộng hưởng mạnh hơn hẳn khi dùng đơn lẻ từng vị.
Tương sử(Thất tình - Tương sử)

Sự phối hợp hai vị thuốc có công năng khác nhau nhưng trong đó một vị đóng vai trò chính và vị kia đóng vai trò phụ trợ nâng cao hiệu lực của vị chính.
Tương uý(Thất tình - Tương uý)

Hiện tượng tác dụng phụ hoặc độc tính của một vị thuốc bị vị thuốc kia chế ngự, kìm hãm và làm giảm đi khi dùng chung.
Tương sát(Thất tình - Tương sát)

Chiều ngược lại của Tương uý: chỉ khả năng một vị thuốc chủ động hoá giải, tiêu trừ độc tính hoặc tác dụng không mong muốn của một vị thuốc khác.
Tương ác(Thất tình - Tương ác)

Sự kết hợp không mong muốn khi một vị thuốc làm suy giảm hoặc triệt tiêu mất hiệu lực vốn có của vị thuốc đi cùng.
Tương phản(Thất tình - Tương phản)

Cấm kỵ phối ngũ nghiêm ngặt nhất trong Đông y: khi hai vị thuốc dùng chung sẽ phản ứng làm tăng độc tính hoặc phát sinh tác dụng bất lợi nghiêm trọng.
Thập bát phản(Thập bát phản ca)

Mười tám cặp/nhóm vị thuốc tương phản kinh điển được đúc kết thành bài ca quyết bắt buộc ghi nhớ trong Dược học cổ truyền Á Đông để phòng tránh tai biến.
Thập cửu uý(Thập cửu uý ca)

Mười chín cặp vị thuốc kìm hãm hoặc xung khắc hiệu lực của nhau theo y văn cổ (lưu ý chữ 'uý' trong Thập cửu uý mang nghĩa tương ác/kiêng dè dùng chung, khác với Tương uý khử độc).
Thân rễ (Rhizoma)(Căn hành)

Bộ phận thân cây biến đổi mọc bò ngang hoặc xiên ngầm dưới mặt đất, mang các đốt, vảy lá biến đổi và chồi ngầm — rất dễ bị gọi chung là 'củ' trong đời sống nhưng khác hẳn rễ về giải phẫu.
Rễ củ (Radix)(Căn / Khối căn)

Cơ quan dinh dưỡng mọc hướng xuống lòng đất không có đốt mắt lá và không mang chồi lá, thường phình to tích luỹ tinh bột, inulin, polysaccharide và glycosid.
Toàn cây thảo (Herba)(Toàn thảo)

Thuật ngữ dược học chỉ bộ phận dùng là toàn bộ phần trên mặt đất (thân mềm, cành non, lá và cụm hoa) hoặc đôi khi cả rễ của các loài cây thân thảo.
Chiết xuất chuẩn hoá(Tiêu chuẩn hoá cao chiết (Standardized Extract))

Cao dược liệu được sản xuất và kiểm nghiệm định lượng để đảm bảo luôn chứa một tỷ lệ phần trăm tối thiểu cố định của một hoặc nhóm hoạt chất đánh dấu (marker compound) qua mọi lô sản xuất.
Dược liệu bản địa (Thuốc Nam)(Nam dược)

Hệ thống cây thuốc, nấm dược liệu sinh trưởng tự nhiên hoặc được thuần hoá canh tác ngay trên thổ nhưỡng khí hậu nhiệt đới gió mùa Việt Nam, gắn với tư tưởng 'Nam dược trị Nam nhân' của Thiền sư Tuệ Tĩnh.
Đông dược (Thuốc Bắc)(Bắc dược / Đông dược)

Các vị dược liệu có nguồn gốc ôn đới - á nhiệt đới Á Đông được bào chế phiến chuẩn hoá theo lý luận Y học cổ truyền phương Đông và ghi chép hệ thống trong Dược điển.
Dược thiện(Dược thiện (Thực trị dưỡng sinh))

Nghệ thuật kết hợp hài hoà các vị thảo dược lành tính (nhóm thực - dược đồng nguyên) với nguyên liệu ẩm thực tươi ngon để vừa nuôi dưỡng cơ thể hàng ngày vừa hỗ trợ điều hoà thể trạng.
Khí hư (Thể khí suy giảm)(Khí hư thể chất)

Thuật ngữ cơ địa Đông y chỉ tình trạng năng lượng chức năng của tạng phủ (nhất là Phế và Tỳ) suy yếu — lưu ý tránh nhầm với từ 'khí hư' dùng chỉ dịch tiết phụ khoa trong ngôn ngữ đời thường.
Âm hư (Thể thiếu tân dịch, nội nhiệt)(Âm hư nội nhiệt)

Trạng thái cơ địa thiếu hụt phần huyết dịch, tân dịch làm mát và bôi trơn cơ thể, dẫn tới cảm giác nóng bứt rứt từ bên trong (hư nhiệt) dù cặp nhiệt kế không sốt.
Dương hư (Thể thiếu hơi ấm, sợ lạnh)(Dương hư úy hàn)

Trạng thái suy giảm nhiệt năng sưởi ấm và thúc đẩy chuyển hoá của cơ thể (thường ở Tỳ dương và Thận dương), khiến người luôn sợ gió lạnh và tay chân giá buốt.
Đàm thấp (Thể tích trệ ẩm đục)(Đàm thấp uất trệ)

Thể trạng rối loạn vận hoá thuỷ dịch làm chất ẩm dư thừa ngưng tụ lại trong mô và mạch máu, thường gắn liền với thừa cân vùng bụng, rối loạn mỡ máu và cảm giác người nặng nề.
